Dzieżka pomarańczowa

kategoria: grzyb
rodzina: Pyronemataceae
nazwa polska: Dzieżka pomarańczowa
inne nazwy polskie: Kustrzebka pomarańczowa
nazwa łacińska: Aleuria aurantia
inne nazwy łacińskie: Helvella coccinea (1790), Peziza aurantia (1800), Peziza aurantia (1887), Peziza coccinea (1778), Scodellina aurantia (1821)
autor nazwy polskiej: Maria Alicja Chmiel
pierwsza klasyfikacja: Christiaan Hendrik Persoon, 1800 r.
aktualna klasyfikacja: Karl Wilhelm Gottlieb Leopold Fuckel, 1870 r.
powszechność: częsty
ochrona prawna: 
brak ochrony gatunkowej
kategoria zagrożenia: 
Ø
handel: Ø
zastosowanie ogólne: JADALNY
zastosowanie ogólne w stanie surowym: 
jadalny
kategoria smaku: 
jadalny niskiej jakości
wyjątki zastosowania: 
Ø
okres występowania: czerwiec – październik
okres maksymalny: maj – listopad
gatunek wieloletni: Ø
uprawa: Ø
opis
owocnik – typ: miseczkowaty
owocnik – kształt: od kulistego (młode owocniki) do miskowatego, rozpostartego (starsze owocniki), powyginany, pofalowany brzeg (starsze owocniki), brzeg może być popękany (starsze owocniki)
owocnik – powierzchnia: wewnętrzna – gładka, zewnętrzna – aksamitna
owocnik – kolor: wewnętrzna powierzchnia – od żółtoczerwonego, pomarańczowego do cynobrązowoczerwonego, zewnętrzna powierzchnia – od białawego do bladożółtoochrowego
owocnik – średnica: 2 – 10(12) cm
owocnik – wysokość: Ø – Ø cm
hymenofor – typ: Ø
hymenofor – kształt: Ø
hymenofor – nasada: Ø
hymenofor – kolor: Ø
hymenofor – zmiana koloru po uszkodzeniu: Ø
hymenofor – wysokość: Ø – Ø mm
trzon – typ: Ø
trzon – kształt: Ø
trzon – powierzchnia: Ø
trzon – kolor: Ø
trzon – średnica: Ø – Ø cm
trzon – wysokość: Ø – Ø cm
miąższ – kształt: bardzo cienki, kruchy, wodnisty, woskowaty
miąższ – kolor: białosiwy
miąższ – zmiana koloru po uszkodzeniu: Ø
miąższ – zapach: słaby, przyjemny
miąższ – smak: słaby
pierścień: Ø
pochwa: Ø
mleczko: Ø
gutacja: Ø
higrofaniczność: Ø

podłoże: gleba (gliniasta, piaszczysta)
sposób odżywiania: saprotrof
terytorium: lasy, zarośla, parki, cmentarze, łąki, ogrody, obrzeża lasów, drogi, pobocza, rowy, wypaleniska, miejsca nasłonecznione, wśród traw
gatunek organizmu sąsiadującego: Ø
gatunek organizmu będącego podłożem: Ø
gatunek organizmu tworzącego symbiozę mikoryzową: Ø
gatunek organizmu będącego żywicielem: Ø
występowanie: pojedynczo lub w grupie (bardzo rzadko pojedynczo)

zarodniki – kształt: podłużnie eliptyczne, pokryte siateczkowatą ornamentacją
zarodniki – kolor: bezbarwne
zarodniki – wymiary: 16 – 24 × 8 – 12 μm
wysyp zarodników – kolor: biały
ciekawostki
Powierzchnia zarodnikowa (rodzajna, płodna) to powierzchnia wewnętrzna tego owocnika.
etymologia
Ø
uwagi
Według nielicznych źródeł – gatunek ten może powodować mdłości. Dlatego mimo jadalności surowych owocników to zaleca się ich wcześniejsze sparzenie.
właściwości lecznicze
Ø
toksyny
Ø
objawy zatrucia
Ø
leczenie zatrucia
Ø
skutki braku leczenia zatrucia
Ø
choroby grzybowe
Ø
zwalczanie chorób grzybowych
Ø
wartości odżywcze
Ø
zastosowanie kulinarne
– suszenie
– marynowanie
– jako ozdoba potraw
– jako grzyb domieszkowy
– jako dodatek do zup, sałatek (po sparzeniu)
przepisy kulinarne
Ø

mapa obrazująca najczęstsze i dokładne miejsce(a) występowania opisywanego gatunku
(lokalizacja naniesiona przez: robert węglowski, miejscowość: okolice Głogowa Małopolskiego)

zapiski i ciekawostki historycznebibliografia
ØØ
gatunek podobnycechy odróżniające
Czarka austriackakolor szkarłatnoczerwony, występuje tylko wiosną, występuje na drewnie
Czarka szkarłatnakolor szkarłatnoczerwony, występuje tylko wiosną, występuje na drewnie, rzadka
Czarnorzęska szczecinkowataowocniki mniejsze,
Dzieżka trzoneczkowataposiada niewielki  trzonek
Garstnica wypaleniskowadużo mniejsze owocniki, bladsza barwa, krótki trzon
Kielonka błyszczącaszarawy za młodu, występuje wiosną, owocniki mniejsze
Kielonka błyszczącaowocniki krążkowate lub poduszeczkowate
Poduszeczka pomarańczowarośnie na wypaleniskach, wśród mchów, owocniki krążkowate
Uchówka oślauchowaty kształt, bledszy kolor owocnika, asymetryczny

galeria przedstawiająca gatunki podobne, łatwe do pomylenia (o zbliżonym kształcie, kolorze)

Ø

przypisy i bibliografia

You cannot copy content of this page