Grzybówka krwista

kategoria: grzyb
rodzina: grzybówkowate
nazwa polska: Grzybówka krwista
inne nazwy polskie: Bedłka krwista, Grzybówka burgundowa
nazwa łacińska: Mycena haematopus
inne nazwy łacińskie: Agaricus haematopus, Galactopus haematopus
autor nazwy polskiej: Maria Lisiewska, 1987 r.
pierwsza klasyfikacja: Christian Hendrik Persoon, 1800 r.
aktualna klasyfikacja: Paul Kummer, 1871 r.
powszechność: pospolity
ochrona prawna: 
brak ochrony gatunkowej
kategoria zagrożenia: 
Ø
handel: Ø
zastosowanie ogólne: NIEJADALNY
zastosowanie ogólne w stanie surowym: 
Ø
kategoria smaku: 
Ø
wyjątki zastosowania: 
Ø
okres występowania: kwiecień – październik
okres maksymalny: kwiecień – grudzień
gatunek wieloletni: Ø
uprawa: Ø
opis
owocnik – typ: kapeluszowy blaszkowaty
owocnik – kształt: kapelusz od półkolistego (młode owocniki) do dzwonkowatego, stożkowato-dzwonkowatego z zaokrąglonym garbem (starsze owocniki), brzeg nieco ząbkowany, nierówny, postrzępiony i zazwyczaj obwieszony bezbarwnymi strzępkami [1], wysokość kapelusza 1 – 2 cm[2]
owocnik – powierzchnia: od matowej (młode owocniki) do gładkiej, wilgotnej (starsze owocniki), do połowy a nawet 2/3 kapelusza żłobiona[1]
owocnik – kolor: kapelusz od mięsistobrązowego do czerwonawobrązowego, różowobrązowego, środek zazwyczaj jest ciemniejszy[1], ciemniejsze nieco plamy na kapeluszu[2] (tylko starsze owocniki)
owocnik – średnica: 1 – 3(4,5[2]) cm
owocnik – wysokość: Ø – Ø cm
hymenofor – typ: blaszkowaty
hymenofor – kształt: blaszki szerokie, nierównej długości, kruche, ostrza gładkie[1] lub drobno postrzępione[2]
hymenofor – nasada: blaszki zbiegające ząbkiem na trzon lub przyrośnięte do niego
hymenofor – kolor: od od białawego (młode owocniki) do różowego, ciemnoróżowego (starsze owocniki), z brązowopurpurowymi plamami[2], ostrza koloru blaszek, z międzyblaszkami
hymenofor – zmiana koloru po uszkodzeniu: tak, na krwistoczerwony
hymenofor – wysokość: Ø – Ø mm
trzon – typ: centryczny
trzon – kształt: walcowaty, w środku pusty, jędrny, zwykle wygięty, o podstawie słabo rozszerzonej, pokrytej beżowymi, rzadkimi ale dość długimi włoskami [2]
trzon – powierzchnia: pokryta drobnymi płatkami[1], oszroniona, matowa, delikatnie prążkowana [2]
trzon – kolor: kolor kapelusza
trzon – średnica: (1[4])3 – 5 mm
trzon – wysokość: 3 – 7(10) cm
miąższ – kształt: bardzo cienki, kruchy
miąższ – kolor: od bladego do ciemnopurpurowego
miąższ – zmiana koloru po uszkodzeniu: tak, na krwistoczerwony
miąższ – zapach: niewyraźny
miąższ – smak: łagodny
pierścień: brak
pochwa: brak
mleczko: krwistoczerwona ciecz wydobywająca się z uszkodzonych miejsc (nie występuje w dni bardzo suche)
gutacja: Ø
higrofaniczność: tak

podłoże: drewno (martwe, wilgotne drewno drzew liściastych; pnie, pniaki, opadłe gałęzie, bardzo rzadko na drzewie iglastym)
sposób odżywiania: saprotrof
terytorium: lasy liściaste, lasy mieszane, lasy iglaste (rzadko)
gatunek organizmu sąsiadującego: Ø
gatunek organizmu będącego podłożem: Klon jawor, Olsza szara, Brzoza brodawkowata, Wiśnia, Dereń, Leszczyna, Głóg, Buk, Jesion, Śliwa, Dąb szypułkowy, Dąb bezszypułkowy, Robinia akacjowa, Wierzba, Lipa [1], Świerk (bardzo rzadko) [2]
gatunek organizmu tworzącego symbiozę mikoryzową: Ø
gatunek organizmu będącego żywicielem: Ø
występowanie: pojedynczo lub w grupie (zwykle w wiązkach)

zarodniki – kształt: szerokoeliptyczne, gładkie
zarodniki – kolor: Ø
zarodniki – wymiary: 8 – 11 × 5 – 7 μm
wysyp zarodników – kolor: biały
ciekawostki
Zarówno na grzybni, jak i owocnikach Grzybówki krwistej zaobserwowano słabą bioluminescencję. Jednak ta luminescencja jest dość słaba i niewidoczna dla ludzkiego oka; w jednym z badań emisja światła była wykrywalna dopiero po 20 godzinach ekspozycji na film rentgenowski. Biologiczny cel bioluminescencji u grzybów nie jest ostatecznie znany, chociaż zasugerowano kilka hipotez: może pomóc przyciągnąć owady, aby pomóc w rozproszeniu zarodników, może być produktem ubocznym innych funkcji biochemicznych lub może pomóc w odstraszaniu heterotrofów, które mogą spożywać grzyb. [5]
Na Grzybówce krwistej często rozwija się szpileczka czerniejąca Spinellus fusiger – grzyb pasożytujący.[3]
W Stanach Zjednoczonych niektórzy jadają Grzybówkę krwistą, jednak uznają ją za nie do końca wybitną w smaku i nie do końca wartą zbierania z uwagi na małe rozmiary. [3] Zródło podające ten gatunek za jadalny: [4]
Wyodrębniona z Grzybówki krwistej hematopodyna B była pierwszym, znanym nauce alkaloidem łączącym w sobie struktury chinoliny i pirolu.
Do rodzaju Mycena (rodzaj grzybów należący do rodziny grzybówkowatych) należy 135 gatunków.
Tak i inne takie grzyby saprotroficzne, Grzybówka krwista odgrywa ważną rolę w rozkładaniu ogromnej ilości biomasy produkowanej każdego roku w lasach, zwracając składniki odżywcze do gleby.
etymologia
Nazwa łacińska tego gatunku to Mycena haematopus, gdzie Mycena oznacza “grzyb” a haematopus “krew/krwistoczerwony”.[4]
uwagi
Gatunek ten nie jest zbadany do końca i niektóre źródła ostrzegają przed możliwymi właściwościami trującymi tego grzyba.
właściwości lecznicze
Ø
toksyny
Ø
objawy zatrucia
Ø
leczenie zatrucia
Ø
skutki braku leczenia zatrucia
Ø
choroby grzybowe
Grzybówka krwista wywołuje białą zgniliznę drewna.
zwalczanie chorób grzybowych
Ø
wartości odżywcze
Ø
zastosowanie kulinarne
Ø
przepisy kulinarne
Ø

mapa obrazująca najczęstsze i dokładne miejsce(a) występowania opisywanego gatunku
(lokalizacja naniesiona przez: robert węglowski, miejscowość: okolice Głogowa Małopolskiego)

zapiski i ciekawostki historycznebibliografia
ØØ
gatunek podobnycechy odróżniające
Grzybówka bruzdowanotrzonowarowkowana powierzchnia trzonu
Grzybówka krwawiącamniejsze owocniki, nie rośnie na drewnie, ostrza blaszek czerwonobrązowe, głównie w lasach iglastych
Grzybówka krwista odmiana obramowana
(Mycena haematopus var. marginata)
dłuższy trzon, fioletowopurpurowe ostrza blaszek
Grzybówka zielonawazapach jodu

galeria przedstawiająca gatunki podobne, łatwe do pomylenia (o zbliżonym kształcie, kolorze)

1 źródło: https://pl.wikipedia.org/wiki/Grzyb%C3%B3wka_krwista
2 źródło: https://nagrzyby.pl/atlas?id=1073
3 źródło: https://www.ekologia.pl/wiedza/grzyby/grzybowka-krwista
4 źródło: https://www.messiah.edu/Oakes/fungi_on_wood/gilled%20fungi/species%20pages/Mycena%20haematopus.htm
5 źródło: https://ultimate-mushroom.com/poisonous/179-mycena-haematopus.html

przypisy i bibliografia

You cannot copy content of this page