Błyskoporek promienisty

kategoria: grzyb
rodzina: szczeciniakowate
nazwa polska: Błyskoporek promienisty
inne nazwy polskie: Huba promienista, Włóknouszek promienisty, Żagiew promienista
nazwa łacińska: Xanthoporia radiata
inne nazwy łacińskie: Boletus radiatus (1799), Inodermus radiatus (1886), Inonotus radiatus (1881), Microporus radiatus (1898), Mensularia radiata (1916), Polyporus radiatus (1821), Polystictus radiatus (1886), Trametes radiata (1849)
autor nazwy polskiej: Władysław Wojewoda, 1999 r.
pierwsza klasyfikacja: James Sowerby, 1799 r.
aktualna klasyfikacja: Ţura, Zmitr., Wasser, Raats i Nevo, 2012 r.
powszechność: częsty
ochrona prawna: 
brak ochrony gatunkowej
kategoria zagrożenia: 
Ø
handel: Ø
zastosowanie ogólne: NIEJADALNY
zastosowanie ogólne w stanie surowym: 
Ø
kategoria smaku: 
Ø
wyjątki zastosowania: 
Ø
okres występowania: lipiec – listopad
okres maksymalny: styczeń – grudzień
gatunek wieloletni: nie, jednoroczny
uprawa: Ø
opis
owocnik – typ: hubiasty polyporoidalny
owocnik – kształt: konsolowaty, rozpostarty lub rozpostarto-odgięty, owocnik przyrośnięty bokiem do podłoża, brzeg od okrągłego (młode owocniki) do ostrego (starsze owocniki)
owocnik – powierzchnia: nierówna, od promieniście pofałdowanej, bruzdowanej, aksamitnie owłosionej, filcowatej (młode owocniki) do nagiej (starsze owocniki)
owocnik – kolor: od żółtego (młode owocniki) do żółtobrązowego, czerwonobrązowego, ciemnobrązowego (starsze owocniki)
owocnik – średnica: 2 – 8(15) cm
owocnik – wysokość: 1 – 5(6) cm
hymenofor – typ: rurkowy
hymenofor – kształt: rurki drobne, okrągłe lub delikatnie kanciaste, gatunek ten tworzy jedną warstwę rurek, średnica porów to 0,2 – 0,4 mm
hymenofor – nasada: Ø
hymenofor – kolor: od umbrowocynamonowego do rudordzawego, spłowiały (tylko starsze owocniki)
hymenofor – zmiana koloru po uszkodzeniu: tak, nieco ciemnieje[3]
hymenofor – wysokość: 3 – 10 mm
trzon – typ: Ø
trzon – kształt: Ø
trzon – powierzchnia: Ø
trzon – kolor: Ø
trzon – średnica: Ø – Ø cm
trzon – wysokość: Ø – Ø cm
miąższ – kształt: włóknisty, od mięsistego, wodnistego (młode owocniki) do suchego, korkowatego, twardego, łamliwego (starsze owocniki), grubość do 1 cm
miąższ – kolor: rdzawobrązowy
miąższ – zmiana koloru po uszkodzeniu: Ø
miąższ – zapach: słabo wyczuwalny, mdły
miąższ – smak: lekko gorzkawy
pierścień: brak
pochwa: brak
mleczko: brak
gutacja: tak, brązowa wydzielina
higrofaniczność: Ø

podłoże: drewno (żywe i martwe pnie i gałęzie drzew i krzewów liściastych)
sposób odżywiania: saprotrof, pasożyt
terytorium: lasy liściaste, lasy mieszane, parki, ogrody
gatunek organizmu sąsiadującego: Ø
gatunek organizmu będącego podłożem: Olsza szara (najczęściej)[2,3], Olsza czarna (często)[4], Brzoza brodawkowata, Grab, Leszczyna, Topola osika, Wierzba, Lipa[4]
gatunek organizmu tworzącego symbiozę mikoryzową: Ø
gatunek organizmu będącego żywicielem: Ø
występowanie: w grupie (często ułożone są dachówkowato lub zrastają się ze sobą)

zarodniki – kształt: elipsoidalne, gładkie
zarodniki – kolor: od żółtego do brązowego
zarodniki – wymiary: 5 – 6,5 × 3 – 4,5 μm
wysyp zarodników – kolor: jasnokremowożółty
ciekawostki
Błyskoporek promienisty to gatunek niejadalny ze względu na zbyt twardy, włóknisty miąższ i gorzkawy smak.
etymologia
Nazwa łacińska tego gatunku to Xanthoporia radiata, gdzie radiata oznacza “promień”, “promieniście”. Jest to najprawdopodobniej nawiązanie do promieniście pofałdowanej powierzchni owocników tego gatunku.[2]
uwagi
Ø
właściwości lecznicze
Ø
toksyny
Ø
objawy zatrucia
Ø
leczenie zatrucia
Ø
skutki braku leczenia zatrucia
Ø
choroby grzybowe
Błyskoporek promienisty wywołuje zgniliznę drewna typu białego. Atakuje biel i twardziel.[1]
zwalczanie chorób grzybowych
Błyskoporek promienisty atakuje drzewa osłabione. Zakażenie następuje przez rany. Ochrona przed atakiem sprowadza się do wygładzania ran i zabezpieczania ich środkami grzybobójczymi.[1]
wartości odżywcze
Ø
zastosowanie kulinarne
Ø
przepisy kulinarne
Ø

mapa obrazująca najczęstsze i dokładne miejsce(a) występowania opisywanego gatunku
(lokalizacja naniesiona przez: robert węglowski, miejscowość: okolice Głogowa Małopolskiego)

zapiski i ciekawostki historycznebibliografia
ØØ
gatunek podobnycechy odróżniające
Błyskoporek cynamonowyowłosiona powierzchnia, występuje na żywych i martwych Topolach osikach[4]
Błyskoporek dębowywystępuje głównie na żywych Dębach, bardziej masywne i zaokrąglone owocniki[4]
Błyskoporek guzkowatywystępuje głównie na Bukach, mniejsze owocniki, nieco ciemniejsza barwa owocników
Błyskoporek szczotkowatywiększe owocniki (20 – 30 cm)m występuje na drzewach owocowych i innych liściastych[4]
Niszczyca płotowahymenofor blaszkowaty
Włoknouszek płaczącyØ
Włoknouszek szczotkowatyØ
Włoknouszek wielokształtnyØ

galeria przedstawiająca gatunki podobne, łatwe do pomylenia (o zbliżonym kształcie, kolorze)

1 źródło: https://pl.wikipedia.org/wiki/B%C5%82yskoporek_promienisty
2 źródło: https://www.first-nature.com/fungi/inonotus-radiatus.php
3 źródło: https://gardenlux-en.designluxpro.com/sad-i-ogorod/griby/trutovik-luchistyy-foto-i-opisanie.html
4 źródło: https://wikigrib.ru/trutovik-luchistyj/

przypisy i bibliografia

You cannot copy content of this page